Dameskaatsen

Afke Hijlkema
De kaatssport bestaat al eeuwen. Door velen gespeeld door meer geliefd. Tot begin 1900 zijn er enkel officiële mannenpartijen geweest die de bezoekers trokken naar de kaatsvelden. Maar in 1915 ontstond de eerste verandering binnen de kaatssport. In Harlingen werd dat jaar een demonstratiekaatswedstrijd gehouden voor vrouwen.

 

1915: de eerste officiële vrouwenpartij


1915 markeert een aanzet voor een officiële categorie voor de vrouwen binnen de kaatssport. Hoewel het dat jaar nog slechts een demonstratiewedstrijd betrof, is het een belangrijk moment in het kaatsen voor vrouwen. Twee parturen namelijk: partuur Rinske van der Zee, Eke Blanksma en Ina Schurer en partuur Koosje Boersma, Idske Bangma en Geertje Weiland streden tegen elkaar in de eerste officiële vrouwenpartij. In de jaren daarna zijn er tot aan 1974 meerdere demonstratiepartijen geweest tijdens de wedstrijden voor de mannen.

 

Damesclub ‘Hâld Moed’


In de tussenliggende jaren wordt er steeds vaker gesproken over dameskaatsen. Meerdere kaatsliefhebbers lieten hun interesse blijken; zo ook Wiebe Koldijk uit Jorwerd. Hij zette zich jarenlang in voor dameskaatsen en bij de plaatselijke kaatsvereniging ‘Hâld Moed’ meldden zich steeds meer vrouwen aan. In 1955 groeide dit naar achtenveertig vrouwen op de ledenlijst. Na overleg met het bestuur gaan de dames hun eigen belangen behartigen en zo ontstond de eerste damesclub. In 1956 werden de eerste ledenwedstrijden gehouden. Belangstelling en het aantal leden groeide, ook van buiten Jolwerd. Toen het eenmaal normaal was dat vrouwen lid werden van een kaatsvereniging, was een aparte damesclub niet meer noodzakelijk.

 

1974: officiële categorie bij KNKB


Het KNKB maakt de damescategorie officieel in 1974. Vier jaar later is de Froulju’s PC opgericht. In augustus hebben de vrouwen jaarlijks hun hoogtepunt van het kaatsseizoen in Weidum. Hâld Moed kreeg, als beloning voor haar inspanningen, de eer om van 1978 tot en met 1990 gastvrouw te zijn van de eerste dertien bondswedstrijden voor dames.

De vrouwelijke variant van de Freulepartij heeft langer op zich laten wachten. Pas in 2000 is de Ald Meierspartij opgericht voor meisjesparturen van 14 tot en met 16 jaar. Zij kaatsen hier om de Sulveren Pong.

 

De Koningin van het Kaatsen


In de hoofdklasse heeft deze vrouw 337 prijzen en 811 punten behaald. Afke Hijlkema is in vijftien jaar uitgegroeid tot één van de beste kaatsters in het vrouwenklassement. Van 1996 tot en met 2010 speelde zij mee in de hoofdklasse en laat een fantastisch record achter nadat ze de kaatssport verlaat. Twaalf keer heeft deze vrouw op het kaatsveld van de Froulju’s PC gestaan. De eerste keer ging zij met een tweede prijs naar huis, maar de elf jaar daarna domineerde zij met haar partuur elk jaar de finale.

En elf jaar lang is Afke Hijlkema uitgeroepen tot Koningin, de beste speelster van de PC. In haar kaatsjaren heeft zij bewezen dat zij een koningin van het kaatsen is. Nu heeft zij al een aantal jaar het veld achter zich gelaten en heeft ruimte gemaakt voor een nieuwe koningin die in haar schoenen kan stappen.

 

Bronnen


•   Kaatshistorie
•   NDC Mediagroep
•   Jubileumboek KNKB: 'Kaatsen: lange traditie, levende sport'